EMDR-therapie voor kinderen

Eye Movement Desentisation and Reprocessing, een therapievorm voor als je last blijft houden van de gevolgen van traumatische of schokkende ervaringen.
“Mijn vader is twee jaar geleden overleden en ik had daar best veel moeite mee. Ik sliep slecht, was vaak boos en bang dat mijn moeder ook dood zal gaan. Ik zag vaak beelden van mijn overleden vader voor mij. Door de EMDR ben ik weer rustiger geworden en zijn mijn klachten verdwenen. Als ik nu aan papa denk, dan kan ik weer aan leuke dingen denken”.

Wat is EMDR?

Bij opdringende herinneringen aan schokkende gebeurtenissen.

EMDR staat voor Eye Movement Desensitization and Reprocessing. Dit betekent: door oogbewegingen minder gevoelig worden en opnieuw informatie verwerken. EMDR is een kortdurende effectief bewezen behandelmethode om ingrijpende of schokkende gebeurtenissen die mensen nog niet goed hebben verwerkt alsnog te verwerken.

Voor welke klachten is EMDR bedoeld?

Na een ingrijpende of schokkende gebeurtenis kunnen kinderen klachten en problemen vertonen. Zo kunnen zij last krijgen van intrusies (nachtmerries, flashbacks), vermijding (zich sociaal terugtrekken, vermijden van bepaalde personen/plaatsen) en hyperarousal (prikkelbaar, hyperactief, rusteloos).

Soms vertonen kinderen gedragsveranderingen waar de link met de beschadigende gebeurtenis minder duidelijk is, zoals (in)slaapproblemen, angsten, somberheid, vaker huilen, het steeds naspelen van de traumatische gebeurtenis, vastklampen aan/verstoten van een ouder, woedeaanvallen, dagdromen, bedplassen, duimzuigen, schaamte- of schuldgevoelen, lichamelijk klachten of onzekerheid over zichzelf. Deze klachten kunnen ook wijzen op andere psychische of lichamelijke problemen. Het komt voor dat kinderen de diagnose ADHD of autistiforme stoornis krijgen, terwijl er in feite sprake is van onverwerkt trauma.

Wanneer heeft een kind EMDR nodig?

Kinderen hebben een groot zelf oplossend vermogen. Soms is dit echter niet genoeg. EMDR kan dan helpen om ervaringen en situaties te neutraliseren. EMDR inzetbaar wanneer een kind met problemen blijft kampen die te maken hebben met eerder meegemaakte ingrijpende gebeurtenissen. Helaas, het is niet altijd makkelijk om onverwerkte herinneringen als zodanig te herkennen. Ieder kind reageert immers op zijn eigen manier.

Hoe werkt EMDR?

Tijdens de behandeling wordt de onaangename gebeurtenis bewust teruggehaald met alle beelden, gevoelens en lichamelijke sensaties die daarbij horen. Tegelijker wordt een afleidende taak aangeboden. Dit kan op verschillende manieren:

  • Het met de ogen volgen van de hand van de therapeut die op 30 cm afstand van het gezicht heen en weer beweegt;
  • Het met de ogen volgen van een lichtgevend balletje (op een lichtbalk) die op 30 cm van het gezicht heen en weer beweegt;
  • Het luisteren naar tikjes via een koptelefoon. Er worden tikgeluiden aangeboden en afgewisseld in het linker en rechter oor;
  • Tactiele stimulatie door afwisselend op de rechter of linker hand/been van de cliënt te trommelen of te tappen;
  • Een combinatie van de beschreven manieren.

Door deze afleidende taak kan informatieverwerking beter plaatsvinden.

Wat zijn de te verwachten effecten van EMDR?

Door EMDR verliezen herinnering hun kracht en emotionele lading. Herinneringsbeelden veranderen, worden wazig of verdwijnen naar de achtergrond. Minder onprettige aspecten van dezelfde situatie kunnen naar voren komen. Zo wordt het steeds gemakkelijker om aan de gebeurtenis terug te denken. Het kan ook zo zijn dat er nieuwe gedachten of inzichten ontstaan die een andere, minder bedreigende, betekenis aan de gebeurtenis geven. Op deze manier krijgt de gebeurtenis beter een plekje in de levensgeschiedenis van het kind. Kinderen merken dat ze op verschillende gebieden beter functioneren, komen makkelijker voor zichzelf op, of ervaren meer zelfvertrouwen. Vaak gebeurt dit onbewust en valt het de omgeving meer op dat het kind zelf. Het komt ook voor dat het kinderen hun klachten helemaal vergeten na EMDR, ook wanneer de klachten voor de EMDR best ernstig waren.

Hoe verloopt een EMDR behandeling?

De EMDR behandeling wordt toegepast door middel van een vaststaand protocol. De procedure kent een aantal vaste stappen:

Stap 1: De psycholoog vraagt het kind vanuit het hier en nu aan de gebeurtenis terug te denken met daarbij alle bijbehorende beelden, gedachten, gevoelens en lichamelijke sensaties. Dit gebeurt om meer informatie over de traumatische beleving te verzamelen en om het verwerkingsproces op te starten.

Stap 2: Het kind denkt opnieuw aan de gebeurtenis, nu in combinatie met een afleidende taak.

Stap 3: Na elke set van afleiders (ong. 30 seconde) volgt een korte pauze waarin kinderen vertellen wat er bij hen opkwam of wat er veranderde in hun gedachten of in hun lichaam.

Stap 4: Met enige regelmaat wordt de spanning die het beeld oproept geëvalueerd. Als de spanning voldoende is gedaald wordt het kind aangezet negatieve, niet helpende gedachten over jezelf of over het trauma te veranderen in positieve helpende gedachten.

Stap 5: Er wordt nagegaan of het kind nog ergens spanning in je lichaam ervaart. Door het kind zichzelf een compliment te laten geven wordt de behandeling positief afgesloten.

Het kan zijn dat het kind moe is na de behandeling of dat de behandeling nog even doorwerkt. Meestal verdwijnt dit weer na een paar dagen. Er kunnen ook nieuwe beelden naar voren komen. Het is raadzaam deze beelden op te schrijven, zodat deze beelden in een volgende sessie behandeld kunnen worden.

Er is nog geen sluitende theoretische verklaring voor het werkingsmechanisme van EMDR. Onderzoek hiernaar is nog volop in ontwikkeling.

Hoe oud moet mijn kind zijn om een EMDR behandeling te krijgen?

EMDR is mogelijk bij kinderen van alle leeftijden. Nieuwe ontwikkelingen richten zich al op jongere kinderen. Ook ingrijpende gebeurtenissen die voor de taalontwikkeling plaatsvonden, kunnen met behulp van EMDR worden verwerkt.

Dit wordt pre-verbaal trauma genoemd. Bij heel jonge kinderen krijgen ouders of verzorgers een belangrijk aandeel in de behandeling.

Nadelen van EMDR

De effecten kunnen nog even doorwerken, wat goed is. Daarnaast is het een veelgehoorde klacht dat kinderen na de EMDR hoofdpijn en vermoeidheid kunnen ervaren. In sommige gevallen kan het kind het idee hebben de regie kwijt te zijn als je er bijvoorbeeld nieuwe beelden of gevoelens naar boven komen. Dit houdt meestal niet langer dan drie dagen aan, omdat er dan als het ware een nieuwe evenwicht is ontstaan. Het is aan te bevelen ons samen met je kind een dagboekje bij te houden of ontspanningsoefeningen te doen.

Declareren

Behandelingen kan je achteraf declareren bij je zorgverzekeraar. Informeer daarvoor bij je eigen zorgverzekering naar de voorwaarden van je aanvullende verzekering.

Voor meer informatie over onze behandelingen, psychologen, werkwijze en tarieven kijk op de desbetreffende pagina’s.

Creëer nieuwe gedachten & inzichten

"Ik help je om je sterke kanten in te zetten om je klachten de baas te worden."
Melissa van Buuren | Psycholoog

Klachten

Er zijn veel psychische klachten. Heb jij bijvoorbeeld last van angst, stress, trauma, burn-out, een depressie of moeite met rouwverwerking? Voor elke klacht is een specifieke behandeling. Klik door voor specifieke informatie over klachten, symptomen en behandelingen.
Lees verder >

Werkwijze

Jij staat centraal. We beginnen met een kennismaking en intake om vervolgens tot een diagnose en behandeldoelen te komen. Het is belangrijk dat je voor een psycholoog kiest die je vertrouwt en waar je een ‘klik’ mee hebt. Jij kiest zelf of je door wilt gaan met de behandeling.
Lees verder >

Tarieven

De behandelkosten die gehanteerd worden in onze psychologiepraktijk kunnen, afhankelijk van je zorgverzekering, (gedeeltelijk) achteraf gedeclareerd worden bij je zorgverzekeraar. Informeer daarvoor bij je eigen zorgverzekering naar de voorwaarden.
Lees verder >